|
|
Galeria zdjęć Uprawa Polskie drzewa
A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W Y Z
Do rodzaju tego należą drzewa, rzadziej krzewy. Liście są sezonowe, pojedyncze lub pierzaste, najczęściej palczasto klapowane. Kwiaty obupłciowe lub rozdzielnopłciowe na jednym osobniku (jednopienność) lub rozdzielnopłciowe na dwóch osobnikach (dwupienność). Kwiaty zebrane są w wiechy, grona lub baldachogrona (zdjęcie), kwitnienie wiosną - IV-VI. Owoce - złożone z dwóch rozpadających się skrzydlaków (tzw. noski). W Polsce rosną dziko 3 gatunki klonów: A. platanoides, A. pseudoplatanus i A. campestre. Wymagania przeciętne, ale w dużej mierze uzależnione od gatunku (patrz opisy). Klony są tolerancyjne co do gleby, większość dobrze znosi półcień, choć woli miejsca słoneczne. Rozmnażanie przez wysiew nasion jesienią lub wiosną po stratyfikacji (niektóre gatunki muszą być wysiane zaraz po zbiorze np. A. saccharinum). Niektóre można rozmnażać przez sadzonki zielne (np. A. palmatum) lub przez odkłady (np. A. negundo, A. palmatum).
Acer platanoides - klon
zwyczajny,
klon zwyczajny
Występowanie: Europa, Kaukaz, najpospolitszy polski gatunek klonów.
Zastosowanie: Do sadzenia w parkach, przy ulicach i alejach. Dekoracyjny ze względu na barwne liście jesienią. Odmiany:
Acer pseudoplatanus
- klon jawor, jawor
Występowanie: Europa, Azja Zachodnia. W Polsce można go spotkać na południu - głównie w górach.
Wymagania: Wymagania ma podobne do Acer
platanoides, wol Zastosowanie: Podobnie jak poprzedni gatunek - drzewo parkowe, alejowe.
Acer campestre - klon polny, paklon
Występowanie: Europa, Kaukaz. W Polsce rzadszy niż Acer platanoides i Acer pseudoplatanus. Wymagania: Gatunek bardzo odporny na suszę, znosi niewielkie zasolenie gleby, jest gatunkiem bardzo cienioznośnym (choć lubi stanowiska słoneczne). Doskonale znosi zanieczyszczenie powietrza. Zastosowanie: Doskonale nadaje się na żywopłoty formowane oraz szpalery. Często sadzony wzdłuż ulic.
Acer saccharinum - klon srebrzysty
Występowanie: Kanada i USA, na terenach zalewowych. Wymagania: Najlepiej rośnie na glebach wilgotnych i świeżych, choć może też rosnąć na suchszych (szybciej się starzeje). Stanowisko słoneczne do półcienistego. Gatunek odporny na zanieczyszczenie powietrza. Mrozoodporny. Zastosowanie: Gatunek parkowy, najlepiej prezentuje się swobodnie rosnący na trawniku. Nie powinien być stosowany do obsadzania ulic ze względu na łamliwe konary oraz ekspansywne korzenie. Często wykonywane cięcie tego klonu powoduje oszpecenie jego naturalnego zwisającego pokroju.
Acer negundo - klon jesionolistny
Występowanie: USA, nad brzegami wód.
Wymagania: Najbardziej tolerancyjny
ze wszystkich klonów. Doskonale znosi suszę, ocienienie i duże mrozy. Na słabych
glebach żyje jednak znacznie krócej.
Zastosowanie: Stosowany jest jako gatunek pionierski (tolerancyjność, duży opad liści dających próchnicę). Nie nadaje się do obsadzania ulic (łamliwość, brzydkie pnie).
Acer palmatum
- klon palmowy
Występowanie: Wymagania: Zastosowanie:
Acer ginnala - klon ginnala
Opis: Występowanie: Wymagania: Zastosowanie:
Acer tataricum - klon tatarski
Opis: Występowanie: Wymagania: Zastosowanie:
Aesculus hippocastanum - kasztanowiec biały
Występowanie: Rośnie dziko na Bałkanach, choć wielu Polaków uważa go za drzewo rodzime, gdyż tak mocno wrósł w krajobraz naszych ogrodów od XVII w. Wymagania: Najlepiej czuje się w miejscach dobrze oświetlonych, ciepłych i osłoniętych. Typowy pokrój i rozmiary osiąga jedynie na świeżych, żyznych, stale lekko wilgotnych glebach. Dobrze znosi nasze zimy. Zastosowanie: Doskonały gatunek soliterowy (do sadzenia pojedynczo). Można też tworzyć aleje kasztanowe w dużych parkach i na bulwarach. Nie polecany do obsadzania ulic i parkingów ze względu na zaśmiecanie w okresie owocowania. Wskazane jest sadzenie pojedynczych egzemplarzy na placach zabaw i w ogródkach przedszkolnych ze względu na kasztany wykorzystywane do robienia ludzików.
Alnus glutinosa - olcha czarna Opis: Występowanie: Wymagania: Zastosowanie: Opis: Występowanie: Wymagania: Zastosowanie:
Betula verrucosa (B. pendula) - brzoza brodawkowata (b. zwisająca)
Występowanie: Wymagania: Zastosowanie:
Betula pubescens - brzoza omszona Opis: Występowanie: Wymagania: Zastosowanie:
Betula papyrifera
- brzoza papierowa
Opis: Występowanie: Wymagania: Zastosowanie:
Carpinus - grab
Carpinus betulus - grab pospolity
Występowanie: Wymagania: Zastosowanie:
Castanea sativa
-
kasztan jadalny Opis: Występowanie: Wymagania: Zastosowanie:
Catalpa bignonioides - katalpa zwyczajna, surmia
Występowanie: Wymagania: Zastosowanie:
Corylus - leszczyna
Drzewa lub wysokie krzewy o szerokich, owłosionych liściach. W Polsce rośnie dziko 1 gatunek - Corylus avellana. Kwiaty wiatropylne, rozdzielnopłciowe - męskie zebrane w bazie, żeńskie ukryte w pączkach, z których na wiosnę wystają jedynie znamiona słupków. Kwitnienie wszystkich leszczyn przypada na wczesną wiosnę (II-III), jeszcze przed rozwojem liści. Owocem jest orzech otoczony listkami okrywy owocowej, oleisty i bardzo pożywny. Znaczenie dekoracyjne mają u leszczyn bazie kwiatów męskich widoczne z daleka na bezlistnych jeszcze gałęziach oraz pokrój niektórych odmian. Duże znaczenie mają również odmiany o barwnych liściach. Od dawna leszczyny wykorzystywane były jako krzewy owocowe. Leszczyny lubią stanowisko wilgotne i żyzne, są bardzo tolerancyjne względem oświetlenia - dobrze rosną zarówno na stanowiskach nasłonecznionych jak i zacienionych (szczególnie tolerancyjna jest C.avellana). Rozmnażanie przez wysiew orzechów po stratyfikacji, a także przez odkłady i kopczykowanie.
Corylus avellana
- leszczyna
pospolita
Opis: Krzew dorastający średnio do 5m. Wydaje liczne odrośla od pnia. Pędy i liście miękko owłosione, z krótkim, prawie niewidocznym ogonkiem, sercowatą nasadą i piłkowanym brzegiem, lekko klapowane. Liście rozwijają się wcześnie na wiosnę a jesienią przebarwiają się na żółto. Owoce wystające z listkowatych okryw, osadzone po 1-3. Potocznie nazywane orzechami laskowymi. Występowanie: Rośnie dziko w Europie - także w Polsce, w podszyciu lasów. Wymagania: Gatunek bardzo tolerancyjny, szczególnie w stosunku do światła. Dobrze rośnie nawet w cieniu. Najlepiej rośnie na glebach żyznych i dostatecznie wilgotnych, na glebach jałowych i suchych słabiej rośnie i owocuje. Jest dość wytrzymały na miejskie zanieczyszczenia powietrza. Zastosowanie: Jako roślina ozdobna znaczenie mają głównie odmiany. Gatunek ma znaczenie biocenotyczne - ocienia glebę, daje dobrą ściółkę i owoce. Nadaje się do zadrzewień krajobrazowych, przydrożnych i przeciwerozyjnych. Odmiany (zdjęcia odmian - patrz prezentacje)
Corylus colurna
- leszczyna turecka
Opis: Drzewo wolno rosnące, dorastające do 25 m. Wytwarza piękną stożkowatą koronę, rozgałęzioną od dołu. Liście gładkie, prawie nagie, z ogonkami dłuższymi od pozostałych gatunków, brzegi liści mają kilka płytkich klap. Liście na jesieni przebarwiają się na żółto. Owoce zebrane są po kilka w zwisające pęczki i osadzone we frędzlowatych, owłosionych okrywach. Orzechy są spłaszczone i otoczone bardzo twardą łupiną. Występowanie: Europa Południowa Wymagania: Toleruje przeciętne gleby, wymaga natomiast większej ilości światła niż pozostałe gatunki. Jest wytrzymała na niskie temperatury a także na zanieczyszczone miejskie powietrze. Zastosowanie: Pięknie wygląda posadzona pojedynczo lub w niewielkich grupach na trawniku, gdzie uwydatnia się jej pokrój. Można też obsadzać nią aleje, a formy pienne doskonale nadają się do obsadzania ulic.
Corylus maxima - leszczyna południowa
Opis: Krzew do 4m wysokości, podobny do Corylus avellana. Jednakże różni się od niej zdecydowanie owocami - orzech są całkowicie ukryte w rurkowatej okrywie. Występowanie: Rośnie dziko w południowej Europie i Azji. Jest tam bardzo cenionym krzewem owocowym.
Wymagania:
Podobne do Corylus avellana, ale bardziej wrażliwa na mrozy i w
mroźniejsze zimy może przemarzać, dlatego poleca Zastosowanie: W parkach i ogrodach przede wszystkim znajduje zastosowanie odmiana `Purpurea`, która jest jednym z najpiękniejszych i najchętniej sadzonych krzewów czerwonolistnych.
Fagus - buk
Fagus sylvatica
- buk zwyczajny
Występowanie: Wymagania: Zastosowanie:
Fraxinus
- jesion
Fraxinus excelsior - jesion wyniosły
Występowanie: Europa i Azja, rośnie dziko w Polsce na nizinach, na glebach żyznych i wilgotnych. Wymagania: Zastosowanie:
Juglans - orzech
Orzechy są drzewami
dorastającymi nawet do 50m wysokości (J. nigra). W polskiej florze nie ma
żadnego gatunku orzecha
Juglans cinerea - orzech szary
Występowanie: Rośnie dziko w Ameryce Północnej. Wymagania: Potrzebuje więcej wilgoci od innych orzechów. Zastosowanie:
Juglans nigra - orzech czarny
Występowanie: Pochodzi z Ameryki Północnej. Wymagania: Opisane są w charakterystyce rodzaju. Zastosowanie: Najcenniejszy i najczęściej stosowany gatunek orzecha w naszych parkach. Cenne drzewo alejowe. Odznacza się pięknym pokrojem i gęstym ulistnieniem, szczególnie zachwycającym na jesieni.
Juglans regia - orzech włoski
Opis: Drzewo do
30 m wysokości. Charakterystyczna, widoczna z daleka jest gładka popielata
Występowanie: Pochodzi z Azji, gdzie od dawna wykorzystywany był jako drzewo owocowe. Wymagania: Stanowisko słoneczne i ciepłe, gleba żyzna i stosunkowo wilgotna. W mroźne zimy może przemarzać. Zastosowanie: W terenach zielonych nie stosowany, natomiast cenne drzewo sadownicze.
Malus purpurea – jabłoń purpurowa Opis: Występowanie: Wymagania: Zastosowanie:
Platanus x acerifolia - platan klonolistny
Występowanie: Wymagania: Zastosowanie:
Topole są drzewami dorastającymi do 40m wysokości, rosną bardzo szybko, ale są krótkowieczne. W polskiej florze występują 3 gatunki - P.alba, P.nigra i P.tremula oraz ich mieszańce. Pędy są najczęściej okrągłe, wyraźnie widać krótko- i długopędy. Pączki liściowe są okryte wieloma łuskami, często lepkie od balsamicznej wydzieliny (np. P.simonii). Liście są pojedyncze, całobrzegie lub tylko czasami lekko klapowane. Topole są roślinami wiatropylnymi i dwupiennymi, kwiaty są zebrane w zwisające kotki, męskie z czerwonymi pylnikami. Kwitną wczesną wiosną, jeszcze przed rozwojem liści. Owocem jest torebka z licznymi nasionami zaopatrzonymi w miękki, biały puch, podobny do waty. Owoce dojrzewają późną wiosną (V-VI) i są utrapieniem w terenach zielonych, dlatego zalecane jest sadzenie osobników męskich (nie wytwarzają owoców). Są to cenne drzewa zarówno ozdobne jak i użytkowe. Dekoracyjny bywa pokrój (strzelisty, rozłożysty, zwisający - w zależności od gatunku i odmiany) oraz liście przebarwiające się jesienią na żółty kolor. W miastach topole są cennymi drzewami sadzonymi wzdłuż ulic i chodników (często stosowane są do tego celu nieodpowiednie odmiany i gatunki). Do wad ograniczających zastosowanie topól w nasadzeniach miejskich należałoby zaliczyć:
Nie sposób jednak przytoczyć szeregu zalet, dzięki którym topole są tak szeroko stosowane w nasadzeniach miejskich:
Drewno topól jest cennym materiałem opałowym (topole szybko uzyskują wartość rębną) jest też stosowane w przemyśle celulozowo-papierniczym. Topole lubią gleby wilgotne i żyzne (pochodzą najczęściej z dolin rzecznych), nie znoszą kwaśnych i zabagnionych gleb, z kolei na glebach suchych i piaszczystych chorują. Są roślinami wybitnie światłolubnymi, w cieniu lub silnym zwarciu rosną wolniej i są podatniejsze na choroby, a nawet giną. Są odporne na mrozy, tylko niektóre topole chińskie i północnoamerykańskie mogą przemarzać w surowe zimy (np. P.simonii). Topole rozmnaża się przede wszystkim wegetatywnie przez sadzonki zdrewniałe, rzadziej zielne (dla gatunków trudno ukorzeniających się). Można też stosować wysiew nasion natychmiast po zbiorze (bardzo szybko tracą siłę kiełkowania!) i tylko w wysokiej wilgotności. Nasiona kiełkują już po kilku dniach.
Populus alba - topola biała (białodrzew)
Występowanie: Wymagania: Zastosowanie:
Populus nigra - topola czarna
Opis: Występowanie: Wymagania: Zastosowanie:
Populus tremula - topola osika
Opis: Występowanie: Wymagania: Zastosowanie:
Populus simonii - topola Simona (topola chińska)
Opis: Występowanie: Wymagania: Zastosowanie:
Prunus cerasus - wiśnia pospolita Opis: Występowanie: Wymagania: Zastosowanie: Prunus laurocerasus - laurowiśnia wschodnia Opis: Występowanie: Wymagania: Zastosowanie: Prunus mahaleb - wiśnia wonna (antypka) Opis: Występowanie: Wymagania: Zastosowanie: Prunus padus - czeremcha pospolita Opis: Występowanie: Wymagania: Zastosowanie: Prunus serrulata - wiśnia piłkowana Opis: Występowanie: Wymagania: Zastosowanie: Pyrus salicifolia - grusza wierzbolistna Opis: Występowanie: Wymagania: Zastosowanie:
Wymagania dębów zależą od gatunku (patrz poniżej). Zastosowanie przede wszystkim jako drzewa pomnikowe, parkowe i alejowe. Rozmnażanie przede wszystkim generatywne (wysiew żołędzi bezpośrednio po zbiorze lub po stratyfikacji).
Quercus robur
- dąb szypułkowy
| |